Słownik tenisowy
30 pojęć z tenisa wyjaśnionych krótko i konkretnie: punktacja, uderzenia, sprzęt, nawierzchnie i organizacje. Dla początkujących, dzieci i rodziców.
Zasady i punktacja
- As serwisowy
- As serwisowy to prawidłowy serwis, którego odbierający nie jest w stanie dotknąć rakietą, więc serwujący zdobywa punkt bez dalszej wymiany.
- Błąd serwisowy i podwójny błąd
- Błąd serwisowy to nieudany serwis, po którym serwujący ma drugą próbę; dwa błędy z rzędu (podwójny błąd) oznaczają utratę punktu.
- Break point
- Break point to sytuacja, w której zawodnik odbierający serwis jest o jedną piłkę od wygrania gema rywala, czyli przełamania serwisu.
- Debel
- Debel to gra w parach, w której dwie dwuosobowe drużyny rywalizują na korcie o szerokości 10,97 m, z dodatkowymi korytarzami po bokach.
- Etykieta na korcie
- Etykieta na korcie to zbiór niepisanych zasad fair play: uczciwe ocenianie piłek, cisza w trakcie gry, szacunek dla rywala i zachowanie na sąsiednich kortach.
- Gem
- Gem to podstawowa jednostka punktacji w tenisie: rozgrywka na jednym serwisie, do czterech zdobytych punktów z przewagą co najmniej dwóch punktów.
- Przewaga (deuce)
- Deuce to stan 40:40 w gemie, po którym jeden z zawodników musi wygrać dwie piłki z rzędu; punkt po deuce daje przewagę (advantage), kolejny wygrywa gema.
- Set
- Set to część meczu tenisowego, którą wygrywa zawodnik z sześcioma gemami i przewagą co najmniej dwóch gemów nad rywalem, a przy 6:6 rozgrywa się tie-break.
- Singiel
- Singiel to odmiana tenisa, w której jeden zawodnik gra przeciwko drugiemu na korcie o szerokości 8,23 m, a długości 23,77 m.
- Sparing
- Sparing to trening w formie gry, w której zawodnicy rozgrywają punkty lub mecz, aby ćwiczyć taktykę, wytrzymałość i decyzje w warunkach zbliżonych do turnieju.
- Tie-break
- Tie-break to skrócona gra na punkty przy stanie 6:6 w secie, do siedmiu punktów z przewagą co najmniej dwóch, liczonych zwykłymi cyframi.
Technika
- Bekhend
- Bekhend to uderzenie po stronie przeciwnej do dominującej ręki; może być jednoręczny albo oburęczny, a oburęczny dominuje wśród początkujących.
- Chwyt rakiety
- Chwyt rakiety to sposób trzymania rękojeści; najczęściej wymienia się chwyty kontynentalny, wschodni, półzachodni i zachodni, które ułatwiają różne uderzenia.
- Forhend
- Forhend to uderzenie wykonywane po stronie dominującej ręki, ze zwrotem rakiety przodem do piłki; to podstawowe i dla większości graczy najpewniejsze uderzenie.
- Lob
- Lob to uderzenie wysokim łukiem nad zawodnikiem stojącym przy siatce, tak aby piłka przeleciała ponad jego rakietą i spadła w głębi kortu.
- Return
- Return to odbiór serwisu rywala; krótki, kontrolowany ruch rakiety zwykle wystarcza, by wprowadzić piłkę do gry i odebrać serwującemu inicjatywę.
- Serwis
- Serwis to uderzenie rozpoczynające każdy punkt, wykonywane z góry zza linii końcowej po podrzuceniu piłki; piłka musi wpaść w pole serwisowe po przekątnej.
- Skrót
- Skrót (drop shot) to delikatne uderzenie z rotacją wsteczną, po którym piłka spada tuż za siatką i trudno do niej dobiec zawodnikowi stojącemu z tyłu.
- Slajs
- Slajs to uderzenie z rotacją wsteczną nadawaną piłce ruchem rakiety z góry na dół, dzięki któremu piłka leci niżej i po odbiciu zwalnia.
- Smecz
- Smecz to mocne uderzenie piłki z góry, podobne do serwisu, wykonywane najczęściej w odpowiedzi na lob rywala, gdy piłka leci wysoko nad siatką.
- Top spin
- Top spin to rotacja piłki do przodu, uzyskiwana ruchem rakiety z dołu do góry, dzięki której piłka opada szybciej i po odbiciu zachowuje się wysoko.
- Wolej
- Wolej to uderzenie piłki w locie, zanim odbije się od kortu, wykonywane zwykle blisko siatki krótkim ruchem rakiety i bez pełnego zamachu.
Sprzęt i kort
- Kort kryty
- Kort kryty to kort tenisowy znajdujący się w hali lub pod zadaszeniem, na którym można grać niezależnie od deszczu i wiatru, także w sezonie zimowym.
- Naciąg rakiety
- Naciąg rakiety to struny rozpięte w główce rakiety; ich rodzaj i napięcie wpływają na kontrolę, moc i komfort uderzeń oraz trwałość.
- Nawierzchnia kortu
- Nawierzchnia kortu to materiał, na którym się gra: mączka, nawierzchnia twarda, trawa lub sztuczna trawa. Każda inaczej wpływa na tempo gry.
- Piłki tenisowe dla dzieci (czerwone, pomarańczowe, zielone)
- Piłki etapowe dla dzieci to wolniejsze piłki czerwone, pomarańczowe i zielone, używane z mniejszym kortem w kolejnych etapach nauki.
Organizacje i programy
- ITF (Międzynarodowa Federacja Tenisowa)
- ITF to Międzynarodowa Federacja Tenisowa ustalająca przepisy gry i prowadząca światowy cykl turniejów, w tym ITF Juniors dla zawodników do 18 lat.
- PZT (Polski Związek Tenisowy)
- PZT to Polski Związek Tenisowy, krajowa federacja prowadząca rankingi, organizująca turnieje i kadry oraz opracowująca programy szkoleniowe, w tym TENIS 10.
- TENIS 10
- TENIS 10 to program nauki tenisa dla najmłodszych Polskiego Związku Tenisowego: dopasowany kort, wolniejsze piłki i gra od pierwszych zajęć.
- Tennis Europe
- Tennis Europe to europejska organizacja prowadząca cykl turniejów juniorskich do 12, 14 i 16 lat, etap pośredni między turniejami krajowymi a światowymi.
